Gestijld of gestyled: het is gestyled, met een y en met een d. Het woord is het voltooid deelwoord van het werkwoord stylen, dat uit het Engels komt (to style). Bij Engelse werkwoorden die in het Nederlands zijn opgenomen, houd je de Engelse spelling van de stam en plak je daar de gewone Nederlandse uitgangen aan vast: ge + style + d. "Gestijld" bestaat niet. Dat lijkt op het Nederlandse woord stijl, maar het werkwoord is stylen, niet "stijlen". Dus: haar dat gestyled is, een gestylede outfit, een gestylede woonkamer. Hieronder lees je waarom dat zo is, hoe de regel voor Engelse werkwoorden precies werkt en welke vergelijkbare woorden vaak fout gaan.
Waarom is het gestyled en niet gestijld?
De verwarring is logisch. Het Nederlandse zelfstandig naamwoord is stijl, met ij: een strakke stijl, een eigen stijl. Je zou dus verwachten dat het bijbehorende werkwoord "stijlen" is. Maar dat werkwoord bestaat in het Nederlands niet. Het werkwoord dat we gebruiken voor haar, kleding of een interieur in model brengen, is geleend uit het Engels: stylen, uitgesproken als "stailen". Zowel Van Dale als de officiële Woordenlijst Nederlandse Taal nemen stylen op met de Engelse y.
Omdat het werkwoord stylen is, blijft de y in alle vervoegingen staan: ik style, jij stylet, hij stylet, wij stylen, ik stylede, wij styleden, gestyled. Een vorm met ij hoort bij een ander woord en is dus een spelfout, ook al klinkt gestijld voor veel mensen "Nederlandser".
Hoe vervoeg je Engelse werkwoorden in het Nederlands?
De regel komt van de Nederlandse Taalunie en is in de kern simpel: je neemt de Engelse stam over zoals die in het Engels wordt geschreven, en je zet daar de normale Nederlandse uitgangen achter. Voor het voltooid deelwoord betekent dat ge + stam + d of t. Of het een d of een t wordt, bepaal je met 't kofschip, maar dan op basis van de laatste klank die je hoort, niet op basis van de laatste letter die je ziet. Bij stylen hoor je aan het eind van de stam een l-klank, en de l zit niet in 't kofschip, dus wordt het een d: gestyled.
De stomme e aan het eind van de Engelse stam (style, delete, save) blijft gewoon staan. Daarom schrijf je gestyled en niet "gestyld", en gesaved en niet "gesavd". Bij werkwoorden waarvan de stam op een t-klank eindigt, zoals deleten en updaten, komt er een t bij: gedeletet, geüpdatet. Dat ziet er vreemd uit, maar het is de officiële spelling. Op Taaladvies.net van de Taalunie vind je de volledige uitleg met voorbeelden.
Welke voorbeeldzinnen laten het verschil goed zien?
Een paar zinnen waarin gestyled correct is gebruikt:
- Haar haar was perfect gestyled voor de bruiloft.
- De fotograaf had een strak gestylede woonkamer nodig voor de shoot.
- Een goed gestylede outfit maakt het verschil bij een sollicitatiegesprek.
- De etalage is door een professional gestyled.
- Hij heeft zijn baard netjes gestyled met een beetje wax.
Let op het verschil tussen gestyled (voltooid deelwoord, na "is", "was" of "heeft") en gestylede (bijvoeglijk gebruikt, vóór een zelfstandig naamwoord, met een extra e). Dat werkt precies zoals bij Nederlandse werkwoorden: het huis is geverfd, het geverfde huis. Dus: het haar is gestyled, het gestylede haar.
Zinnen met stijl, met ij, gaan over het zelfstandig naamwoord: "Ze heeft een eigen stijl", "Die jas is uit de stijl", "In de stijl van de jaren zestig". Zodra je een werkwoord nodig hebt, schakel je over op stylen met y.
Welke vergelijkbare Engelse werkwoorden gaan vaak fout?
Stylen staat niet alleen. Dezelfde regel geldt voor tientallen leenwerkwoorden die in gewone gesprekken en mails voorbijkomen. De meest voorkomende, met de juiste spelling van het voltooid deelwoord:
- saven: gesaved (niet gesavet, de v-klank zit niet in 't kofschip)
- deleten: gedeletet (t-klank aan het eind van de stam)
- updaten: geüpdatet (met trema, omdat ge en u anders aan elkaar plakken)
- downloaden: gedownload (de stam eindigt al op een d)
- checken: gecheckt (k-klank, dus een t)
- googelen: gegoogeld (hier is de spelling vernederlandst)
- relaxen: gerelaxt
- crashen: gecrasht
- timen: getimed
- skaten: geskatet
Twijfel je bij een woord, dan is het handig om te onthouden dat de Engelse stam altijd intact blijft. Je hoeft dus nooit een Engels woord te "vertalen" naar een Nederlandse spelling met ij, ee of oe. Wie het precies wil nakijken, vindt bij Onze Taal een uitgebreid overzicht van Engelse werkwoorden en hun vervoegingen.
Hoe schrijf je stylen in de tegenwoordige en verleden tijd?
De volledige vervoeging van stylen ziet er zo uit. Tegenwoordige tijd: ik style, jij stylet, hij of zij stylet, wij stylen, jullie stylen, zij stylen. Verleden tijd: ik stylede, jij stylede, hij stylede, wij styleden. Voltooid deelwoord: gestyled. De gebiedende wijs is "style": "Style je haar even voordat we gaan."
De vormen "jij stylet" en "hij stylet" zien er even onwennig uit als geüpdatet, maar volgen dezelfde logica: stam style plus t. In de spreektaal hoor je de stomme e niet, in de spelling staat hij er wel. Een veelgemaakte fout is "hij styled" in de tegenwoordige tijd, naar analogie van het Engelse "he styled". In het Nederlands eindigt de derde persoon enkelvoud nooit op d, dus dat is fout. Meer over de algemene werkwoordspelling lees je op Wikipedia.
Kun je stylen ook vermijden met een Nederlands alternatief?
Dat kan, en soms leest het beter. Afhankelijk van de context zijn er prima Nederlandse woorden: haar in model brengen, een outfit samenstellen, een ruimte inrichten of aankleden, een etalage vormgeven. In zakelijke teksten, bijvoorbeeld op een website van een kapper of interieurstylist, kun je afwisselen tussen "gestyled" en zo'n omschrijving. Dat voorkomt herhaling en maakt de tekst toegankelijker voor lezers die het Engelse woord minder gewoon vinden.
Toch is gestyled inmiddels zo ingeburgerd dat je het gerust kunt gebruiken, ook in formele teksten. Het is geen schrijffout, geen modewoord en geen jargon meer. Zolang je het maar met een y en een d schrijft. Gestijld, gestyld en gestylt zijn alle drie fout, en als je het eenmaal weet, zie je het verschil meteen.
