Kort antwoord: bij gewicht hoort altijd licht, met ch: een licht gewicht, lichte bagage, dat weegt licht. Ligt is een werkwoordsvorm van liggen: de koffer ligt op de band. De twee klinken hetzelfde, maar zijn totaal verschillende woorden.
Twee woorden, één klank
Licht is het bijvoeglijk naamwoord (niet zwaar, of: helder) en ook het zelfstandig naamwoord voor verlichting. Ligt is de derde persoon enkelvoud van liggen. Homofonen dus, net als wij/wei. De woordenboekdefinities staan bij Van Dale.
De simpele test
Kun je het woord vervangen door zwaar (of donker)? Dan is het licht: een licht pakket, lichte kost. Kun je vervangen door staat of zit? Dan is het ligt: het boek ligt op tafel. Deze vervangingstest adviseert ook Onze Taal.
Voorbeelden met gewicht
Mijn handbagage heeft een licht gewicht, dus bijbetalen hoeft niet. Kies een tent met licht gewicht voor je trektocht. De weegschaal ligt ernaast, maar het gewicht is licht. In alle gewichtszinnen: ch.
Waarom de fout zo vaak opduikt
In snelle spreektaal versmelten de klanken volledig en spellingcontrole keurt beide woorden goed, omdat ze allebei bestaan. Alleen de betekenis in de zin verraadt de juiste vorm. De officiële spelling van beide woorden staat in de Woordenlijst Nederlandse Taal.
Ezelsbruggetje
Gewicht eindigt zelf op cht; zijn maatje licht dus ook. En liggen doe je met dubbel g, dus ligt met een g. Meer over veelverwarde woordparen lees je bij de Taalunie en op Wikipedia over homofonen.
